Ooit  Eigen werk    Vlaflip  


2005. Een flatgebouw in Osdorp, Pieter Calandlaan, krijgt de bijnaam vlaflip. Vanwege rood/gele kleurvlakken.
En Antoinette van der Horst mailt me dat er ook een NS trein rijdt die vlaflip wordt genoemd.

vla'flip, m. (-s), vloeibare spijs die bestaat uit yoghurt, vla en limonade, geserveerd in een glas, m.n. als toetje. van Dale Groot Woordenboek der Nederlandse taal, elfde herziene druk, 1984

vlaflip

Het is een regenachtige middag. In de Haagse Riouwstraat komt een gezelschap mensen bijeen. Prachtig pand. Ooit het woonhuis van minister Samuel van Houten, van het kinderwetje (1874). Pikant detail: de verborgen trap van de master bedroom naar de dienstbodeverblijven.

Maar nu is het huis kantoor. Van de A.V.M, de Algemene Vereniging voor Melkvoorziening. Die houdt zich onder andere bezig met marktbewerking. In samenspraak met Het Nederlands Zuivelbureau te Rijswijk, dat collectieve campagnes voert voor melk, kaas en boter. Bijeen: de beide secretarissen. De heren De Groot (later rechter in de hofstad) en Timmer (nadien president van Melkunie). Alsook: Nancy Eekhof, hoofd voedingsvoorlichting van het NZB, Jan C. Krijnen, reclamechef, aldaar, Harry van Grieken, naburig zuivelfabrikant, Maurits Aronson, oprichter van Prad en ik (25), accountbehandelaar.

Prangende vraag: er moet iets gebeuren waar de melkboer baat bij heeft. Of liever: de melkman, opgewaardeerd. En niet via melk, kaas, boter, doch met "melkproducten" als uitgangspunt. Regionaal wellicht. Dat gebeurt vaker. Dan werken fabrikanten samen. Vooral: Noord- en Zuid-Holland, Utrecht en Zeeland. Terwijl het buiten miezert vertelt Van Grieken dat hij bezoekende huisvrouwen een soort toetje aanbiedt. Een combinatie van rode limonade, gele vla en witte yoghurt. De vergadering smult. Ook omdat de melkman dan limonadesiroop kan aanprijzen. Heeft het beestje een naam? Nee. Dan moet die er komen.

Vlaflip opper ik. Waarom weet ik niet. Het woord schiet me gewoon te binnen en wordt ter plekke omarmd. Binnen de kortste keren gaat de campagne van start. Breed. Vanuit de afdeling van mevrouw Eekhof en in de vorm van reclame.


Uit Lekker Doen!, het blad van Dirk, 2 april 2001

Een eigen schrijfwijze van het nieuwe woord, een soort logo snelt toe. Nog met een - tussen vla en flip. Ontworpen door Bert Arbeek. Een slagzin completeert. Zwart/wit advertenties lanceren, in de dagbladen. Kleurig materiaal siert karren, flessen, pakken, winkels. En de melkman deelt folders uit.

Nederland hapt toe.

De vlaflip raakt rap ingeburgerd. Ook op menu's, in kookboeken, in receptenrubrieken. De basisvariant krijgt gezelschap van de chocolade vlaflip (oranje limonade, chocoladevla, yoghurt), toefjes slagroom worden toegevoegd. Er verschijnt een tiener vlaflip ten tonele (cola, vanillevla, yoghurt) en zelfs een speciaal vlaflip glas. De kroon op alles is de opname van het woord (zonder -) in de dikke van Dale.

Het Nederlands Zuivelbureau over de vlaflip >>

Woensdag 10 mei 2006 meldt BNN Old skool dat de vlaflip precies 43 jaar bestaat. Dat klopt. Het staat in het verslag van het NZB over 1963. En: de vlaflip floreert nog steeds. Dirk noemt hem retro,Campina steekt hem in het pak (tevens een yoghurtflip). En Albert Heijn lanceert in het tijdschrift Allerhande (nummer 6 - 2006) de variant: Oranje boven, oftewel Vlaflip anders. Veel zelfwerkzaamheid. In het zicht van het WK voetbal, in Duitsland.

Google telt maar liefst 53 pagina's vlaflip. Tot mijn grote verrassing zie ik dat er ook mensen zijn die zichzelf of anderen vlaflip noemen, in het webverkeer. En in het blad Volkskrant banen bespeur ik, in een interview met Marlies Dekkers, lingerieontwerpster, een tweetal onmiskenbare verwijzingen. Deze

Succes heeft vele vaders. En moeders. Zo claimen met regelmaat dames uit de provincie de vlaflip te hebben bedacht. Waaronder ene mevrouw Reuvers-Ulijn uit Oss, echtgenote van een medewerker van Campina. In 1963. Zegt: Wikipedia. Ach laat maar… Ik wacht wel op Veropedia.

Bij de presentatie van het boek 'Het leven begint met melk' van de Stichting Haags Industrieel Erfgoed, op 23 november '07, houd ik een lezing. Over Joris Driepinter en de vlaflip. Een van de aanwezigen herinnert me er aan dat er, ten tijde, ook (plastic) vlaflip lepels in omloop worden gebracht. Klopt. De Stichting www.shie.nl schenkt me, tot mijn vreugde, drie kleurige vlaflip speldjes!

Antoinette van der Horst stuurt twee nieuwe recepten door en een aanbeveling in het Engels>>

Sinds voorjaar '08 eet ik bekertjes vlaflip van Mona. De lekkerste soort is, naar mijn smaak,
de basis vlaflip: rood, geel, wit. De variant is me te roze. (Elders heb ik daar geen last van.)

November '08, de vlaflip in ik@nrc.nl >>

>Fanmail


Smakelijk>>

Ruim een halve eeuw na de lancering kennen verrassend veel mensen het fenomeen. Oud en jong. Zoals Ype Driessen, eigenzinnige Amsterdammer, die in Het Parool een inkijkje geeft in zijn dagelijks leven. Zie de aflevering op 4 juli 2015. Over de festivalziekte.

Klik maar even>>

Reacties:

Antoinette van der Horst: Er is zelfs een NS-trein die vlaflip wordt genoemd. Het moet toch niet gekker worden...

Steven Koster: Fantastisch verhaal Paul! Dit is duidelijk zuivel met een lange houdbaarheid :-)

Denise van Laar: [..] Je bent ook de geestelijk vader* van Vlaflip?! Wat leuk. Daar zijn mijn kinderen nu ook nog dol op!
* Nee, alleen van het woord.

Edwin Oostmeijer: Klaag de Brabantse vrouwen aan die er met jouw vlaflip van door zijn gegaan!